Niiwnorgal Kepler
- diahammadi

- Nov 12, 2019
- 2 min read
Kepler ko niiwnorgal neldangal to weeyo hitaande 2009, ko 600 miliyoŋ dolaar waɗa ngam feewnude ngal e nawde ngal to weeyo, ngal adii ko yuurnaade ko ina abbo e 150 000 hoodere e nder ɗatal Kayndo ngam yiylaade ɗaŋe banngotooɗe e ɗeen koode, so tawii eɗe ngoodi kay.
Ngaal daawal heɓaani yawtude hitaande 2013, sabu niiwnorgal ngal nattu waawde deeƴde ngam yuurnaade koode no haanirta ni, ɗuum heɓi ngal ko nde ngal ɓelsi huunde e kaɓirɗe maggal deeƴnooje ngal e weeyo nde ciiñsiiñƴe naange lorlooje njani e maggal.
Yoga e annduɓe weeyo ko ɗamtininooɓe jokkude huutoraade ngal, haa annduɓe NASA njiyti feere no ngal gollori tawa ko keneeli naange mballata ngal deeƴde fotde ko ngal yuurnoto koode lawaaɗe ɗe.
Ko ɗoon daawal ɗiɗmal golle naatana, niiwnaade laral ɓurngal yaajde e nder Lillungal Fedannde Malaaɗo.
Gila 2014 Kepler ɓami yiytude ɗaŋe, cente cente, haa Yarkomaa 2018, ko ndeen NASA holliti won'de Kepler gayni kuɓɓam, natti gollaade caggal duuɓi 9 e niiwnagol ɗaŋe, e nder heen ujunnaaje jonɗe ɗaŋe njiytaama.
Nde Kepler nuldate to weeyo, ɗaŋe ɗe ngonaani e yuɓɓo Naange ganndaaɗe ndiwaani teemedde seeɗa, kono nde ngal yuurni weeyo ngo ngal suuɗtii ko ina abbo e ɗaŋe 2 344, heen ɗaŋe 361 ngoni ko e nokku ɗo ɗe mbaawi huufde nguurndam, ɗuum firtata ko ɗaŋre ɗo wanngoto e naange mum ɗo ɓuuɓaani reyum kadi wulaani jaw, ɗoon ina fota waawde waɗde ndiyam ndeelam, ɗaŋre nde kadi fotaani sowaade nisngo Ngaawe laabi ɗiɗi.
Ɗeen ɗaŋe ina gasa tawa ko kaaƴhaaƴilɗe baawɗe wuureede.
TESS : Dartagol golle Kepler jogoraani dartinde njiilaw ɗaŋe, niiwnorɗe goɗɗe ina njokki yuurnaade, won e majje ko dow leydi ngoni, goɗɗe ɗe ko to weeyo, eɗen ɗaminii kadi ko ɓooyaani niiwnorgal kesal ina wiyee TESS (Transiting Exoplanet Survey Satellite ), ngaal ƴeewata ko ɗaŋe peltooje e yeeso Naangeeji ɓurɗi jalbude e ɓadaade men.
TESS maa yuurno ko famɗi fo koode 200 000 e nder golle mum, ngam suuɗtude ɗaŋe cuuɗiiɗe ɗo ɓadii men.



Comments